تصور دو چشم از منطر بیننده کمی متفاوت هستند . مغز با ترکیب تصاویر دریافتی از هر دو چشم آنرا ترکیب و بصورت سه بعدی تفسیر میکند که برای تخمین و تشخیص دقیق فاصله بسیار با اهمیت است. دید عمق یعنی اینکه بتوانیم تشخیص دهیم فلان ماشین چقدر از ما فاصله دارد. این کار با همکاری دو چشم انجام میشود، اما با استفاده از یک چشم هم مغز میتواند تا حدودی از تجربه و نشانه‌های محیطی استفاده کند و فاصله را تخمین بزند .
عوملی که دید عمق را کاهش میدهند :
اختلاف نمره دو چشم
انحراف چشم
تنبلی چشم
پیری
تست عمق دید چگونه انجام میشود؟
تست عمق دید یک آزمایش ساده، سریع و بدون درد است که تنها چند دقیقه زمان می‌برد. مراحل انجام آن به شرح زیر است : که با عینک مخصوص انجام میشود:
با کمک یک عینک مخصوص به تصاویر و الگوهای خاص نگاه میشود . در این تست از صفحات یا کارت‌های حاوی تصاویر، اشکال یا الگوهای خاص استفاده میشود. معروف‌ترین آنها عبارتند از:
تست Titmus — تصاویر مگس یا حلقه‌هایی که به صورت سه‌بعدی دیده می‌شوند
تست Randot — الگوهای نقطه‌ای تصادفی که اشکال پنهان را نشان میدهند
تست TNO — نقاط رنگی قرمز-سبز
نکته :
هر عاملی که باعث شود دو چشم تصاویر واضح و مشابهی به مغز نفرستند، یا هماهنگی بین دو چشم مختل شود، میتواند عمق دید را کاهش دهد.
چه افرادی باید تست عمق دید انجام دهند؟
تست عمق دید برای گروه‌های زیر ضروری یا بسیار توصیه میشود:
۱. کودکان
همه کودکان در سنین ۳-۵ سال به عنوان بخشی از معاینه غربالگری بینایی
کودکان با سابقه انحراف چشم، تنبلی چشم یا سابقه فامیلی این مشکلات
کودکانی که در دستگاه‌های الکترونیک یا بازی‌های کامپیوتری مشکل هماهنگی دست و چشم دارند
کودکانی که از یک چشم خود می‌پوشانند یا سر خود را کج می‌کنند تا بهتر ببینند
۲. رانندگان
افرادی که برای گواهینامه رانندگی اقدام می‌کنند (در بسیاری از کشورها الزامی است)
رانندگان حرفه‌ای (تاکسی، اتوبوس، کامیون) که نیاز به عمق دید دقیق‌تری دارند
رانندگانی که سابقه تصادف ناشی از تخمین نادرست فاصله دارند
۳. مشاغل حساس
خلبانان و مهمانداران — الزام استاندارد
جراحان — دقت در اعمال جراحی
پلیس، آتش‌نشان و امدادگران — نیاز به عکس‌العمل سریع و دقیق
اپراتورهای ماشین‌آلات سنگین — جرثقیل، لیفتراک، بولدوزر
ورزشکاران حرفه‌ای — ورزش‌های توپی، تیراندازی، ژیمناستیک
عکاسان و فیلمبرداران حرفه‌ای — تشخیص عمق میدان و کادربندی
۴. وجود علائم هشداردهنده در افراد
سرگیجه یا حالت تهوع هنگام حرکت یا رانندگی
دوبینی
سردرد مکرر پس از مطالعه یا کار با کامپیوتر
خستگی چشم زودرس
برخورد مکرر با موانع
مشکل در گرفتن اشیاء یا ریختن آب بیرون از لیوان
مشکل در تردد در پله ها
نتیجه: اگر فردی در یکی از گروه‌های بالا قرار دارد یا شک به اختلال عمق دید وجود دارد، انجام تست عمق دید توسط اپتومتریست توصیه میشود. تشخیص زودهنگام میتواند از بروز مشکلات جدی‌تر در زندگی روزمره و شغلی جلوگیری کند.
در بسیاری از موارد نتیجه تست عمق دید قابل بهبود است. روش بهبود بستگی به علت اصلی اختلال دارد:
اگر علت، اختلال مربوط به کاهش بینایی باشد باید نوع بیماری رفع گردد و اگر بینایی دوچشمی باشد با تمرینات تخصصی ویژن تراپی شامل تمرینات همگرایی و واگرایی چشم‌ها، با استفاده از ابزارهایی مانند سینوپتوفور ، استریوگرام ، بهبود هماهنگی عضلات چشم و تقویت دید عمق تجویز منشور و یا اعمال جراحی بهبودی حاصل خواهد شد.
Bottom of Form